Hakkımızda ve yöntemimiz

Kim yapıyor, sorular nasıl üretiliyor, neye göre denetleniyor

MaarifModel, 2026 Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli öğretim programına göre, öğrenme çıktısı etiketli sınav sorusu üreten bir web uygulamasıdır. Öğretmen bir öğrenme çıktısı seçer; soru o çıktının ders kitabındaki dayanağından yazılır, MEB'in soru yazım ölçütlerine göre ayrıca denetlenir ve baskıya hazır PDF olarak çıkar.

Kim geliştiriyor?

Ürün YES Donanım Yazılım ve Bilişim Teknolojileri Limited Şirketi tarafından geliştirilmekte ve işletilmektedir. Şirket Çorlu Vergi Dairesi'ne kayıtlıdır; ticari kimlik bilgilerinin tamamı iletişim sayfasında yer alır.

Millî Eğitim Bakanlığı ile resmî bir ilişkimiz yoktur. MaarifModel bir MEB ürünü değildir ve MEB tarafından onaylanmamıştır. Yaptığımız şey, Bakanlığın kamuya açık öğretim programlarını, ders kitaplarını ve soru yazım kılavuzlarını kaynak alarak bunlara uygun soru üretmektir.

Sorular nasıl üretiliyor?

Soru metinlerini büyük dil modelleri yazar. Bunu saklamıyoruz; çünkü ürünün değeri modelin kendisinde değil, modele ne verdiğimizde ve çıktısını neye göre elediğimizdedir. Süreç dört adımdır:

  1. Dayandırma. Her öğrenme çıktısı için ders kitabının ilgili bölümü çıkarılır ve süreç bileşeni düzeyinde bir üretim paketine dönüştürülür: ne ölçülür, hangi yaklaşım uygundur, hangi örnekleme uyar, nelerden kaçınılır, öğrencide hangi kavram yanılgıları görülür. Soru bu paketten üretilir, modelin genel bilgisinden değil.
  2. Üretim. Soru; amacı (tanı, işleme, yanılgı, sınama), biçimi, güçlüğü ve bağlamı belirlenmiş bir istekle yazılır. Bağlam çeşitliliği elle kurulmuş bir varyant havuzundan dönüşümlü seçilir — aynı çıktıdan üretilen sorular aynı sahneyi tekrarlamasın diye.
  3. Denetim. Üretilen soru, ikinci bir model tarafından MEB ölçütlerinden türetilmiş bir listeye göre puanlanır. Şu an 21 sabit ölçüt ile figürlü ve grafikli sorularda devreye giren ek ölçütler işletiliyor. Ölçüt kırılımını ve puanı öğretmen de görür.
  4. Baskı. Beğenilen sorular kişisel bankada birikir; yazılı kâğıdı, çalışma föyü, soru kitapçığı veya deneme sınavı olarak A4 PDF'e dökülür.

Denetim neye bakıyor?

Ölçüt listesini MEB'in Becerilerin Ölçülmesine İlişkin Araştırma Raporu (233 sayfa) ve Bağlam Temelli Çoktan Seçmeli Soru Yazım Kılavuzu (123 sayfa) belirledi. Raporu kural kural çıkarıp kendi üretim ve denetim katmanımızla karşılaştırdık; ilk turda 41 açık bulduk ve büyük bölümünü kapattık.

En kritik ölçütler şunlardır:

  • Bağlam işlevselliği: bağlam silindiğinde soru yine çözülüyorsa bağlam dekordur, madde geçersiz sayılır.
  • Çeldirici kalitesi: her yanlış şık belirli bir kavram yanılgısına dayanmalıdır; rastgele yanlış kabul edilmez.
  • Şık homojenliği: doğru şık uzunluk ya da dil bakımından kendini ele vermemelidir.
  • Figür sızıntısı: görseldeki yazılar cevabı söylememelidir. Denetçiye figürün yazı envanteri ayrıca verilir.
  • Okuma yükü: bağlam zenginleşse de şıklar kısa kalmalıdır.

Ayrıca her soru kendi ölçme gerekçesini taşır: hangi süreç bileşenini neden ve nasıl ölçtüğü, hangi kitap bölümüne dayandığı yazılıdır. Denetçi bu beyanı ayrıca sınar. Gerekçe öğrenci kâğıdına basılmaz; öğretmenin ve zümrenin görebileceği bir nüshada durur.

Neyi vaat etmiyoruz?

Otomatik üretim, insan denetiminin yerini almaz. Sistem yüksek puan verdiği hâlde derse uymayan, bağlamı zorlama ya da düzeyi kaymış sorular üretebilir. Sorunun son sorumlusu her zaman onu sınava koyan öğretmendir; ürünü buna göre tasarladık — her soru düzenlenebilir, gerekçesi ve denetim raporu açıkça gösterilir, beğenilmeyen soru bankaya girmez.

"Saniyeler içinde sınırsız soru" ya da "%100 doğru" gibi iddialarımız yok. Ölçebildiğimiz şeyleri söylüyoruz, ölçemediklerimizi değil.

Neden yaptık?

11. sınıflar Maarif Modeli'ne 2026-2027'de geçti ve bu öğrenciler ilk kez 2028'de YKS'ye girecek. Öğretim programı değişti, soru tipi değişti; ama öğretmenin elindeki soru havuzu büyük ölçüde eski müfredattan kalma. Aradaki boşluğu, kitaba bağlı kalarak ve ölçme ölçütlerini ciddiye alarak kapatmaya çalışıyoruz.

Yöntem üzerine ayrıntılı yazılarımız blogda; ürünün içindeki her ekranın ne işe yaradığı ise üyelik sonrası açılan rehberde anlatılıyor.

Yazan kim?

Blogdaki yazıları Şükrü U. yazıyor; MaarifModel'i geliştiriyor. 2026 Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli programlarına göre beş dersin ölçme altyapısını kurdu; MEB'in soru yazım kılavuzu ile Becerilerin Ölçülmesi raporunu kural kural ürün koduna uyguladı.

Yazılarda paylaşılan ölçümler ve vakalar bu ürünün geliştirme sürecinden alınmıştır — genel derleme değil, birinci elden gözlemdir. Hata bulursanız yazın, düzeltip yazının altına not düşeriz.

İletişim

Görüş, hata bildirimi ve iş birliği için: [email protected]. Ürün içinde de bir öneri kutusu var ve gerçekten okunuyor.